W stolicy Węgier odbyła się konferencja poświęcona jakości powietrza w Europie Środkowej. Uczestnikami wydarzenia byli liderzy lokalnych projektów realizowanych w ramach unijnego programu LIFE z Polski, Węgier oraz Słowacji. W spotkaniu uczestniczyli również przedstawiciele projektu LIFE Podkarpackie.

Fot. 1 Warsztaty HungAIRy LIFE Budapeszt

Fot. 2 Warsztaty HungAIRy LIFE Budapeszt

Projekt LIFE „Podkarpackie – żyj i oddychaj” reprezentowali: Anna Lorynowicz – kierownik projektu, Anna Pleskacz – koordynator merytoryczny, Wioleta Ruszała – specjalista ds. promocji oraz Andrzej Budziwojski – specjalista ds. finansów. W wydarzeniu uczestniczyli również partnerzy projektu LIFE Podkarpackie: przedstawiciele Stowarzyszenia na rzecz efektywności im. prof. Krzysztofa Żmijewskiego: Rafał Czaja i Grzegorz Maśloch oraz w formule online przedstawiciele Rzeszowskiej Agencji Rozwoju Regionalnego.

Fot. 3 Członkowie zespołu LIFE Podkarpackie oraz Stowarzyszenia na rzecz efektywności im. prof. Krzysztofa Żmijewskiego

Fot. 4 Rafał Czaja, Anna Lorynowicz i Grzegorz Maśloch

Anna Lorynowicz, jako kierownik projektu LIFE Podkarpackie, omówiła podczas konferencji główne założenia projektu, przybliżyła jego partnerów, wśród których są przede wszystkim podkarpackie gminy, a także zaprezentowała główne cele, a są nimi:

• ograniczenie skutków ubóstwa energetycznego mieszkańców województwa podkarpackiego;
• stworzenie i wdrożenie lokalnego systemu racjonalnego zarządzania energią;
• podniesienie poziomu świadomości mieszkańców Podkarpacia na temat jakości powietrza i znaczenia efektywności energetycznej;
• efektywniejsze wykorzystanie narzędzi planistycznych do poprawy jakości powietrza w miastach.
• W ramach projektu LIFE Podkarpackie w 61 podkarpackich gminach, które są naszymi partnerami, działają doradcy do spraw powietrza i energii. Osoby te odegrają kluczową rolę w realizacji projektu, ze względu na szeroki zakres ich zadań – od edukacji, przez pomoc mieszkańcom w pozyskiwaniu dotacji na termomodernizację i wymianę źródła ogrzewania, aż po koordynowanie działań gminy w zakresie transformacji energetycznej – tłumaczy Anna Lorynowicz.

Fot. 5 Anna Lorynowicz kierownik projektu LIFE Podkarpackie

Fot. 6 Anna Pleskacz koordynator merytoryczny projektu LIFE Podkarpackie

Anna Pleskacz - koordynator merytoryczny projektu LIFE Podkarpackie, w swoim wystąpieniu przybliżyła sytuację energetyczną gospodarstw domowych na Podkarpaciu. Mówiąc w tym kontekście o głównych problemach, jakimi są przestarzałe piece oraz paliwo niskiej jakości, wskazywała na związany z tym problem zanieczyszczenia powietrza, zwłaszcza w większych miastach regionu, a także dawała przykłady działań podejmowanych przez Samorząd Województwa Podkarpackiego, aby ten stan rzeczy zmienić. Jednym z takich działań, jest właśnie realizowany przez Departament Ochrony Środowiska UMWP projekt LIFE. W swoim wystąpieniu Anna Pleskacz poświęciła też wiele miejsca monitorowaniu stanu jakości powietrza.

W ramach realizowanego przez nas projektu LIFE powstanie lokalny system monitorowania i informowania o jakości powietrza. Będzie on działał w gminach, które biorą udział w pilotażu. Będą to miasta: Rzeszów, Mielec, Krosno, Dębica i gmina Zagórz. System ten oparty o sieć mierników jakości powietrza, połączonych z tablicami LED, pozwoli na bieżące monitorowanie jakości powietrza w zakresie zanieczyszczenia pyłem zawieszonym PM10 i PM2,5. To z całą pewnością zwiększy świadomość mieszkańców danej gminy w zakresie lokalnej jakości powietrza – mówi Anna Pleskacz.

Rafał Czaja i Grzegorz Maśloch ze Stowarzyszenia na rzecz efektywności im. prof. Krzysztofa Żmijewskiego mówili o założeniach pilotażu, którym w ramach projektu objętych jest pięć podkarpackich gmin, a także o nowych unijnych przepisach dotyczących m.in. transformacji energetycznej. Marek Duda, dyrektor ds. projektów międzynarodowych w RARR oraz Dorota Trzpis – menedżer zespołu ds. projektów w RARR - przybliżyli z kolei założenia dotyczące funkcjonowania sieci doradców energetycznych w projekcie LIFE Podkarpackie oraz omówili realizowane przez RARR projekty transgraniczne.

Fot. 7 Warsztaty HungAIRy LIFE Budapeszt

Fot. 8 Warsztaty HungAIRy LIFE Budapeszt

Unijny projekt LIFE „Podkarpackie – żyj i oddychaj” realizowany jest przez Departament Ochrony Środowiska UMWP. Projekt rozpoczął się 1 stycznia 2024 i potrwa do 31 grudnia 2033, a jego budżet to ponad 100 mln złotych. Partnerami projektu jest 61 gmin województwa podkarpackiego oraz Instytut Technologii Paliw i Energii, Stowarzyszenie EKOSKOP, Rzeszowska Agencja Rozwoju Regionalnego, Stowarzyszenie na rzecz efektywności im. prof. Krzysztofa Żmijewskiego, Innovacne Partnerskie Centrum (Słowacja). Partnerami wspierającymi są: Ministerstwo Klimatu i Środowiska, Ministerstwo Funduszy i  Regionalnej, Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, PGE Dystrybucja oraz Regionalna Administracja Państwowa w Iwano-Frankiwsku.